Yeruusaalem, 8 Febraayo, 2026 (TPS-IL) — Daraasad Israa'iili ah ayaa lagu ogaaday in taageerada shucuureed ee qaabaysan ee loo fidiyo macallimiinta carruurta yar yar ay hagaajin karto jawiga xannaanada carruurta, xoojin karto xiriirka ay la leeyihiin dhallaanka, isla markaana ka caawin karto ka hortagga rabshadaha.
Jaamacadda Ben-Gurion ee Naqab ayaa sheegtay in koox cilmi-nafsiga ah oo ka tirsan Xarunta Duet ee Waxbarashada carruurta Hore ay bixiso qaab-dhismeed tijaabiyay oo lagu taageerayo dadka daryeela carruurta, iyadoo muujinaysa faa'iidooyin la qiyaasi karo oo u leeyihiin carruurta.
"Barnaamijku wuxuu caawiyay dadka daryeela inay istaagaan oo ay ka fikiraan aragtida ilmaha ka hor intaysan jawaabin, halkii ay si toos ah u falcelin lahaayeen," ayay tiri Dr. Yaa'el Rosenblatt-Perkel, oo ah cilmi-nafsiga horumarka ee Machadka Horumarinta Carruurta ee Wasaaradda Caafimaadka ee Beer Sheba. "Fikradda dib-u-eegista waxay noqotay qalab lagu kordhiyo dabacsanaantooda iyo dareenkooda carruurta ay mas'uulka ka yihiin."
Daraasaddu waxay la socotay 86 qof oo ka shaqeeya xannaanada carruurta dugsiyada hoose, halkaas oo dhallaanku ay ku qaataan saacado badan maalintii isla markaana jawiga shucuureed uu si weyn u saameeyo horumarka carruurta. Daraasadda ayaa diiradda lagu saaray sidii loo kordhin lahaa awoodda macallimiinta ee ay ku fahmaan shucuurtooda iyo dareenka carruurta ay mas'uulka ka yihiin – xirfad loo yaqaan 'mentalization'.
Si tan loo gaaro, Xarunta Duet waxay samaysay barnaamij 12 toddobaad ah kaas oo dadka daryeela ay ku kulmeen kooxo yaryar oo ka kooban 10-12 qof muddo 90 daqiiqo ah kulan toddobaadle ah. Kulan kasta wuxuu isku daray soo bandhigyo, dood kooxeed, ciyaar doorasho, iyo jimicsiyo loogu talagalay hagaajinta fikirka dib-u-eegista. Mawduucyada waxaa ka mid ahaa maaraynta walaaca carruurta, la tacaalidda kala-tagga, ka jawaabista xaaladaha degdegga ah, iyo iskaashiga shaqaalaha.
Natiijooyinka daraasadda way caddeeyeen.
Dadka daryeela ee ka qayb qaatay barnaamijka waxay muujiyeen hagaajin xagga xakamaynta shucuurta ah. Kormeerka fasalka iyo wareysiyada ka hor iyo ka dib barnaamijka waxay muujiyeen xiriir wanaagsan oo ay la yeeshaan dhallaanka, fasalo deggan, iyo dhacdooyin rabshado ama dagaal oo yaraaday. Hal natiijo oo muhiim ah waxay ahayd in taageerada qaabaysan ee macallimiinta ay si toos ah u saameyn karto dabeecadda carruurta iyo jawiga guud ee xannaanada carruurta.
"Baaristaan waxay muujineysaa saameynta tababarka 'mentalization' ee macallimiinta iyo carruurta labadaba," ayay tiri Prof. Naama Esfa-Poria, guddoomiyaha Xarunta Duet iyo qoraaga ugu weyn ee daraasadda. "Adigoo taageeraya kooxda waxbarashada, waxaan abuuri karnaa saameyn togan oo ku fidsan fasalada. Dadka daryeela waa wakiilada ugu muhiimsan ee isbeddelka, iyo daryeelkooda ayaa muhiim u ah carruurta ay wax bartaan."
Daraasadda ayaa sidoo kale bixisay qaab-dhismeed la soo celin karo oo loogu talagalay xarumo kale: kooxo yaryar, kulamo toddobaadle ah, jimicsiyo qaabaysan, iyo fikirka hagaya.
Natiijooyinka waxaa lagu daabacay majaladda la qiimeeyay ee Attachment & Human Development.
